“Natuurcoalitie verklaart roofdieren de oorlog” , zo stond te lezen op de voorpagina van de Leeuwarder Courant. De gezamenlijke natuurorganisaties hebben het gehad met de vijanden van de weidevogels. Buizerd, havik, sperwer, torenvalk en blauwe reiger moeten worden verjaagd. Nestbomen van roofvogels moeten worden omgehakt en vos en zwarte kraai moeten harder worden bejaagd.
Wat is jouw mening hierover?
Je kunt je mening geven door te stemmen! Op de openingspagina van www.bakkeveen.nl staat de poll; in het midden, naast de advertentie.
Stem en kijk vervolgens wat anderen er van vinden.
Over de laatste poll: Ik heb een prima zomervakantie gehad., hebben 86 bezoekers hun mening gegeven.
72% was het met deze stelling eens, 11% antwoordde met ‘nee’, en 16 % met ‘gaat wel’. Een ruime meerderheid heeft zijn vakantie dus niet laten verpesten door het slechte zomerweer. Of het Dodo festival heeft voor hen weer alles goedgemaakt?!
Prikkelend? In ieder geval dient er wel een nuance in de stelling worden aangebracht. De natuurorganisaties (natuurmonumenten, Fryske Gea en Staatsbosbeheer) genoemd in de krant althans, vinden dat de achteruitgang van weidevogels tot staan en verbeterd moet worden. Dat vind ik ook. Maar: Hoe doe je dat? In ieder geval NIET met het opruimen van bosjes en rietvelden en het verstoren van roofvogelbroedgevallen. Trouwens al deze vogels zijn beschermd en kunnen eenvoudig niet zo maar worden verjaagd. Maar: de stelling is prikkelend en de interpretatie als zouden de roofvogels en roofdieren de ondergang van weidevogels inluiden, is volstrekt onjuist. De ware basis ligt in het moderne weidebeheer, waardoor de weidevogels niet eens de kans krijgt om te broeden of hun jongen op te voeden. Er wordt zeer intensief gewerkt, er verschijnen rapers tijdens de toegestane raaptijden. (kennelijk een hot item voor de BFVW om dit een halt toe te roepen…) Verder: diepteontwatering, hoogwaardige produktiegrassen (biljartlakens) etc. heeft de ondergang allang geleden ingeluid. Het feit dat nu roofdieren de schuld krijgen is kortzichtig en erg gemakkelijk. Natuurlijk is er predatie. Voor een roofdier is het nu wel erg gemakkelijk om een nest te prederen. (droogte (vossen, wezels etc. hebben een hekel aan natte voeten). De massale reakties van alle in het gebied aanwezige oudervogels op overvliegende kraaien en roofvogels is niet meer, omdat die massaliteit er niet meer is. Vroeger paste een rover wel op om het gebied te betreden. Nu is het gemakkelijk voor een rover om juist dat ene nestje te prederen.
De stelling is dus geheel onjuist. Jaag de rovers weg (hoe zou dat dan moeten) en opeens merk je dat de weidevogels het nog steeds niet goed doen.
Eerst maar tot zover
Ben het roerend eens met Koert: een zinloze radicale oplossing. Roofvogels en andere dieren worden verantwoordelijk gesteld voor de achteruitgang van weidevogels terwijl werkelijke oorzaken liggen in de moderne intensieve landbouw (lage waterstand, monoculturen, overmatig gebruik van kunstmest, verkeerde methode voor het maaien van gras, enz.). Gelukkig zijn er tegenwoordig steeds meer boeren die overschakelen op agrarische natuurbeheerder ten gunste van weidevogels.
Aas met vergif wordt veel gebruikt bij roofvogelvervolging. Gevolg: alle dieren uit de directe omgeving die er aan snuffelen vinden de dood.
Dit jagersborrelpraat doet mij sterk denken aan vissers die de schuld van overbevissing in de schoenen schuiven van aalscholvers, zeehonden en dolfijnen.
Het is volgens mij wel heel gemakkelijk om de schuld van de afname van de weidevogels toe te schrijven aan alleen de roofvogels. Maar om nu alles in de schoenen te schuiven van de veehouders gaat me veel te ver. We hebben jaren achter elkaar maisland gehad naast loonbedrijf van der Meulen. Elk jaar zaten er een aantal nesten met kieviten en scholeksters. Maar waarom zitten ze nu op het maisland terwijl BBL aan de andere kant van het loonbedrijf meerdere percelen heeft waar pas laat wordt gemaaid en geen kunstmest op komt. Ik heb daar nog nooit geen weidevogel gezien. Ook op een andere lokatie waar het Fryske Gea een aantal percelen bezit en waar dus laat wordt gemaaid en geen kunstmest maar volgens kenners wel ruige mest, wat een extra aantrekkingskracht heeft op weidevogels, zitten geen nestjes. Maar wel weer op de maispercelen ernaast. Toch vreemd.
Kan dat het gevolg zijn van de grote hoeveelheden zwarte vogels die je overal ziet vliegen en echt niets in leven laten? Zelf jonge hazen die je bij het maaien aan de kant zet worden opgevreten door deze vogels.
Een weidevogel heeft blijkbaar in de gaten dat ze minder opvallen op het zwarte maisland.
Dit jaar hebben we mais gebouwd op het perceel rechts voor nije drintsewei 2.
Ik heb daar nog nooit het geluid gehoord van een kievit of scholekster. Tot mijn grote verbazing zaten er dit voorjaar van beide soorten. Maar ik vraag me sterk af of er jongen zijn overgebleven. Het aantal zwarte vogels is daar ook erg groot. Van maaien en modern weidegebruik hebben ze geen last gehad.
Ik denk dat het een combinatie van allerlei factoren waarom de weidevogelstand afneemt. We menen met zijn allen dat alles moet blijven maar om te blijven leven hebben ook dieren voedsel nodig. Of het nu een kraai, roek, kauw, buizerd, vos, das enz. is.
Laten we dat niet vegeten.
Ik heb de laatste jaren geen nest van een weidevogel kapot gemaaid simpelweg omdat ze niet meer op het grasland gaan nestelen.
Prima opgemerkt, Koert! Er zullen veel veehouders zijn die het wel goed doen, maar ik heb direct zicht op weiland waar de kievit (die ondanks het verlies van vele jongen ieder jaar terugkomt) niet de kans krijgt zijn jongen groot te brengen. Geweldig om de hele nacht het roepen aan de jongen te horen, maar na bewerking van het land valt het stil. Vanaf het moment dat er jongen zijn wordt het land zeker 4 x “bewerkt”. Wel worden er foto’s gemaakt van de nesten (ik denk om subsidies te verkrijgen?), maar de nesten worden niet afgezet. En er vinden verschuivingen plaats. Op de waddeneilanden bijv. schijnen juist heel veel weidevogels terug te keren. Het zal ook ongetwijfeld met het weer te maken hebben. En veel roofdieren betekent veel voedsel. Niet teveel in roeren, zou ik zeggen.
Roofvogels en andere predatoren de oorlog verklaren lijkt sterk veel op de zinloze oorlog die wij voeren in de hel van Afghanistan: voor één gedode Talibanstrijder krijg je er meer fanatieke guerillastrijders terug. Survival of the fittest. Ook vossen (evenals sommige weidevogels) passen zich ontzettend goed aan nieuwe omstandigheden: meer gedode vossen betekent meer jonge vossen.
Over predatoren van weidevogels gesproken: hier aan de noordzijde van Bakkeveen wemelt het van de (wilde) katten. In het weiland zitten soms meer katten dan reeën!
Oorlog kent alleen verliezers …
Everard het is geenszins mijn bedoeling om onze veehouders en akkerbouwers in het verdomhoekje te plaatsen. Ik geef alleen maar aan dat de omstandigheden in vergelijking met vroegere jaren (de basis) sterk verschillend waren. Ik heb diverse veehouders etc. gesproken die aangeven het graag anders te willen, maar ja: regels, inkomsten, subsidie, mestwet en ga zo maar door.
Het punt dat er veel meer “zwarte vogels” zijn is een reëele opmerking. Ook hier geldt: we hebben het er met z’n allen zelf naar gemaakt. (afval, hoogwaardige meststoffen, wegwerp uit auto’s enz. Een luilekkerland. Als er zich dan in de broedtijd nog een lekker eitje valt te happen, dan wordt dat natuurlijk gedaan. Het naar elkaar toespelen van de Zwarte Piet lost niets op. Ook niet de indamming van roofdieren. Immers: Kijk eens in de buurt. je ziet een grote groep nog niet geslachtsrijpe Kraaien die de opengevallen plekken direkt overnemen. Hoe het wel moet? Ik zie alleen een kritische blik op de omstandigheden in het veld. Kijk eens naar bijv. boer Agema uit Kollum, waar de N en VW dit voorjaar een bezoek heeft gebracht.
Een kolonie Blauwe reigers broedt elk jaar in het Foppe Boskje, beter bekend als het Varenbos, aan het einde van de Alde Drintse wei. Alle bomen waar zij hun nesten maken hebben nu een oranje verfstreep gekregen, dus die worden omgehakt. De Blauwe Reiger is sinds 1963 beschermd en eet over het algemeen alleen vis en amfibieën en heel zelden jonge zieke vogels. Is dit een (stiekem)verjaagbeleid ? Of een hele domme actie ?
@Luus. Ik kan je geruststellen, de bomen waar reigernesten in zitten zijn niet geblest. Wel zijn er enkele naastliggende en scheve bomen waar geen nest in zit geblest. De Bosgroep is op de hoogte van de aanwezigheid van de reigerkolonie, er is contact hierover geweest.
@Oene; Dank je voor je reactie. Een hele geruststelling, het is zo gezellig dat gekwetter in het voorjaar.
De journalist van de Leeuwarder courant gaat inderdaad wel erg kort door de bocht. Het klopt dat de weidevogels hard in aantal achteruitgaan. Roofvogels de oorlog verklaren past echter niet bij Natuurmonumenten en doen we ook niet. Wat doet Natuurmonumenten dat wel? In onze weidevogelgebieden streven we naar de ideale omstandigheden voor weidevogels. Dat zijn grofweg de omstandigheden van een halve eeuw geleden. Lange tijd profiteerden weidevogels van een sterke sturing door de mens. Weidevogelbeheer is beheer van cultuurhistorie: laat maaien in een open landschap met een relief van greppels en een hoge waterstand. Hierdoor ontstaat een bloemrijke grasmat met veel insecten. De weidevogels vinden zo voldoende voedsel en beschutting tegen rovers. Het cultuurhistorische landschap was open, zonder al te veel bosjes, bomen en rietkragen. Dat zijn de plekken waar tegenwoordig veel predatoren van wedievogels leven. Door te zorgen voor minder van deze plekken, voorkomt Natuurmonumenten dat te veel vijanden van de weidevogels zich vestigen en het leven van de weidevogels onmogelijk maken. Dat is geen natuur die de vrije loop heeft, dat beseffen we heel goed. Het is de enige strategie om weidevogels te behouden in het wiedelandschap. Het is eigenlijk niet anders dan in het heidebeheer. Daar kijkt vrijwel niemand er van op dat grove dennen worden getrokken of gezaagd, om te voorkomen dat de heide bos wordt.
Dat betekent niet dat er in de weidevogelgebieden van Natuurmonumenten geen plaats is voor roofdieren. Om een voorbeeld te geven: in het weidevogelgebied Skrok (Zuidwest-Friesland) broeden twee paar Bruine Kiekendieven. Dat is prachtig. Ze voeren hun jongen met regelmaat een kuiken en dat is ook natuur. Wel voorkomt onze beheerder door tijdig rietzomen te maaien, dat er nog meer paren gaan broeden. Ik nodig de lezers van deze website uit om in mei of juni een bezoek te brengen aan de vogelkijkhutten van Skrok en Skrins en te zien wat vijfentwintig jaar weidevogebeheer oplevert.
Wanneer wordt er begonnen met het rooien van de bomen in het Foppeboskje (varenbos) ? Gewoon nieuwsgierigheid.