Boskap Oud Bakkeveen, de eindstand

door Rino Rietveld

Nu de werkzaamheden alweer enige tijd geleden zijn beëindigd en de laatste verwikkelingen zijn afgerond, volgt hier een verslag van wat er zoal heeft plaatsgevonden.

Korte tijd voor het zagen begon, is er in het bos nog een ontmoeting geweest tussen een opsporingsambtenaar van het Fries Regionaal Milieuteam, een vertegenwoordiger van de provincie Friesland, Christiaan de Vries van de Werkgroep Roofvogels Nederland enerzijds en twee medewerkers van de Bosgroep N.O.Nederland anderzijds. Dit vanwege de signalen die er waren dat één en ander niet volgens de Code Zorgvuldig Bosbeheer zou kunnen gaan verlopen.

Helaas heeft deze laatste poging om tot het behoud van een aantal natuurwaarden te komen niet veel opgeleverd, gezien de eindstand. Dit voelde ik al aankomen, zie mijn bericht op de site van Bakkeveen:
www.bakkeveen.nl/item/4067/Boskkap-in-Oud-Bakkeveen-begonnen..html

Direkt na het blessen in 2010 leek het er al op dat er niet helemaal volgens de afspraken en de Code Zorgvuldig Bosbeheer gewerkt zou gaan worden. Daarna is er de verplichte inventarisatie geweest, dit leverde tientallen weer ontbleste bomen op en dit gaf weer vertrouwen dat het toch nog grotendeels goed zou komen.
Na mijn bericht deze site d.d. 28 augustus 2010, zie:
www.bakkeveen.nl/item/3315/Boskap-rondom-de-Slotleane%2C-een-tussenstand-....html
ontving ik van een medewerker van de Bosgroep een e-mail waarin hij stelde dat wanneer de inventarisatie ontbleste bomen zou opleveren “deze uiteraard gespaard zouden blijven”.
Wel nu van de 43 ontbleste bomen welke ik op kaart had ingetekend en gefotografeerd staan er nog maar 9 overeind dat wil zeggen dat meer dan 75% toch is omgezaagd. Hier zijn er een aantal bij, langs de paden, die gevaar op konden gaan leveren. Een boseigenaar heeft hier een zorgplicht en dat is natuurlijk een lastige zaak, ook schuurt de ene wet hier met de andere. Reeds in 2006 en ook in 2010 hadden we al aangegeven daar niet over te zullen gaan zeuren ook al zou het met een hoogwerker of wat meer beleid wel beter opgelost kunnen worden, ter compensatie zouden de stammen in het bos blijven liggen. Maar zoals het nu is gegaan, vind ik het veel te rigide en onnodig, ook zijn de stammen toch meegenomen.
Verder zijn heel veel andere dode bomen weggezaagd;
- ook dikke
- ook die helemaal niet geblest waren,
- ook die met nestgaten en met losse bast,
- ook die ver van de paden afstonden en geen enkel gevaar opleverden,
- ook een aantal bomen met nesten van eekhoorns, tenminste 9.
- ook een boom waar hoogstwaarschijnlijk vleermuizen in huisden (zie foto verderop),
- ook is het waarschijnlijk dat er zo meer vleermuizen hun schuilplaatsen zijn kwijtgeraakt aangezien
ze ook onder de loshangende schors van dode bomen schuilen en deze bijna allemaal zijn weggezaagd.
- ook zijn er tegen de afspraak in ontbleste bomen in de buurt van roofvogelnesten omgezaagd.

Dat deze dode bomen van ecologisch belang zijn blijkt ook uit het feit dat een boseigenaar meer subsidie kan krijgen naarmate er meer, met name dikkere, dode bomen per ha. in een bos aanwezig zijn.
Verder vond de Bosgroep het niet nodig om in 2011, na het nieuwe broedseizoen, een nieuwe inventarisatie uit te laten voeren.
Dan was er nog de afspraak om bepaalde bomen te laten staan op een plek waar een Wespendief een broedpoging heeft gaan in 2007 en 2008 en daar wellicht weer gaat doen, deze bomen waren ook ontblest, toch zijn ook deze allemaal weggezaagd.
Ondertussen was Christiaan de Vries (met de hiervoor benodigde kennis en ervaring) op verzoek van de Bosgroep zelf, druk bezig om helemaal gratis en voor niets uit te zoeken of er in een aantal percelen nog een broedgeval van de Wespendief aanwezig was (ook dit is een voorwaarde uit de Code Bosbeheer!), toen hij plots van de Bosgroep te horen kreeg dat hij daarmee moest stoppen en het terrein niet meer mocht betreden, dit nadat Christiaan had gemeld dat er op veel aspecten niet werd voldaan aan de code bosbeheer. Bovendien waren er wel aanwijzingen voor een mogelijk broedgeval! Maar het advies om te wachten met zagen totdat hieromtrent duidelijkheid was werd door de Bosgroep niet aangenomen. Er zou een andere deskundige gevonden zijn die dit klusje wel kon klaren of dat al gedaan had, en er zou geen broedgeval aanwezig zijn. Ik ben overigens zeer benieuwd wie deze persoon dan wel mag zijn en deze willen leren kennen, want je moet wel een ornithologisch genie zijn om zonder terreinkennis en binnen de kortste keren dit met zekerheid te kunnen vaststellen.

Veel van deze zaken zijn niet volgens de Code Zorgvuldig Bosbeheer, dit jaar opgevolgd door de Code Bosbeheer (opmerkelijk is het verdwijnen van het woord zorgvuldig!). In zo’n geval is er geen rechtstreekse ontheffing meer van de Flora en Faunawet en een aantal van voornoemde zaken zijn een overtreding van deze wet en als zodanig strafbaar. Op 30 aug. ben ik samen met een opsporingsambtenaar door het bos gelopen en heeft hij één en ander gekonstateerd en dit voorgelegd aan de officier van Justitie. Deze echter wilde er niet mee aan de slag gaan en het aan de rechter voorleggen vanwege jurisprudentie over dit soort zaken. De rechter interpreteert de (Flora en Fauna)wet en stelt hier dat er pas van een strafbaar feit sprake is als er bij dit soort werkzaamheden beschermde dieren worden gedood (ook al wordt dit zo niet gesteld in met name de artikelen 2 en 11 van de Flora en Faunawet ) en dit moet dan ook nog op datzelfde moment gekonstateerd worden door een bevoegde opsporingsambtenaar. In de praktijk een nagenoeg onmogelijke opgave, hoe zouden die 1½ opsporingsambtenaren die er in heel Friesland voor dit soort zaken rondlopen dat voor elkaar moeten krijgen, ook al doen ze nog zo hun best?
Wellicht dat ook de concept Natuurwet van staatssecretaris Bleker, die dit kabinet erdoorheen wil krijgen, hier z’n schaduwen vooruit werpt. Als deze wet wordt aangenomen dan zijn we wat natuurbescherming betreft weer zo’n beetje terug bij af. ( wie hier meer over wil weten zij bijv. op www.dasenboom.nl )

Het komt blijkbaar op een goede wil en een professionele houding aan en deze heb ik bij de Bosgroep Noord-Oost Nederland niet aangetroffen.

Let wel, een aantal betrokkenen hebben niets anders gedaan dan telkens op de afspraken te wijzen en op de gedragsregels van de Code. In plaats van het gebruikmaken van de resultaten van de inventarisatie en de kennis en inzichten van een aantal anderen, zodat er een prima uitvoering van de Code Bosbeheer gegeven had kunnen worden, is daar in mijn optiek niet veel van terechtgekomen. Het minste wat je toch mag verwachten is dat men zich aan de eigen regels houdt en daar lijkt het volgens mij niet op.
Ik had graag een positief eindverslag willen kunnen geven, dat was van meet af aan ook de insteek, en dat had makkelijk gekund. Nu lijkt het wat mij betreft op winstmaximalisatie en het geen boodschap willen hebben aan enige bemoeienis.

Het enige positieve is dat er meer licht in het bos is gekomen en er daardoor op een aantal plaatsen nieuwe ondergroei kan komen. Ook is er vlak voor de kap nog een grote gebleste boom weer ontblest en blijven staan, op zich geen waardevolle boom maar wel een die grote valschade aan andere bomen had kunnen geven, toch nog een lichtpuntje.

Dat deze Bosgroep ook in het Reiger/Varenbosje zal gaan zagen, geeft te denken. Er is weliswaar terughoudender geblest en ook zijn de Reigernesten direkt afgelint, maar gezien bovenstaande ervaringen geeft dit mij nog geen vertrouwen op een goede afloop. Hopelijk dragen de eigenaren van dit stukje bos, zij wonen immers hier in het dorp, de natuur een warmer hart toe en houden zij zelf de zaken goed in de gaten. De Reigerkolonie die hier al tientallen jaren bestaat is het beschermen meer dan waard.

Het Fryske Gea geef ik graag in overweging of zij dit soort werkzaamheden in hun terreinen wel door deze bosgroep willen laten uitvoeren, er is hier een visitekaartje afgegeven waar je als natuurbeschermingsorganisatie toch liever niet mee geassocieerd wilt worden lijkt me.

In Olterterp waar ook veel is gezaagd de afgelopen jaren, onder supervisie van deze Bosgroep, hebben dit soort zaken naar verluid op nog veel grotere schaal plaatsgevonden. Aangezien onze gemeente hier vele duizenden euro’s subsidie aan verleent (heeft) zou ik het College en de Raad willen verzoeken om zich toch eens van deze zaken op de hoogte te stellen en zich af te vragen wat ze hier nu eigenlijk subsidieert.

Dat het ook heel anders kan is op dit moment de ervaring met Patrick Huiting van Natuurmonumenten.

Ook in het bos van de Slotplaats wordt gezaagd, maar hier wordt er niet allergisch gereageerd als een betrokkene met inzichten of steekhoudende argumenten komt, maar wordt er rekening mee gehouden. Er is uitgebreid gelegenheid geweest om op en aanmerkingen te maken. Zo worden er aan de randen van een aantal sparrenpercelen hoge sparren weggezaagd aangezien deze bezig zijn een aantal prachtige beuken te verstikken en dat is daar nog net op tijd. Hierdoor worden er zelfs meer bomen gezaagd dat men eerst van plan was. Wat mij betreft zou dit op een aantal andere plaatsen nu ook direkt nog moeten gebeuren.
Verder wordt in een aantal percelen juist gezaagd om het op termijn beter geschikt te laten worden voor de Wespendief, daar is elders al over geschreven.
De werkzaamheden zijn nog bezig maar het lijkt korrekt te verlopen. Vlak voor het zagen begon waren er nog wat opmerkingen en dat heeft geresulteerd in het behoud van een aantal Eekhoornnesten en Bosmierhopen. En hier worden geen dode bomen omgezaagd en afgevoerd; waar ze gevaar op kunnen leveren zijn ze al eerder met inzet van een hoogwerker gesnoeid.
Op deze plaats ook een compliment voor de firma Talens uit Staphorst, zij voeren de zaagwerkzaamheden hier uit en doen dat op een voorzichtige en zorgvuldige wijze en zagen dan ook geen ontbleste bomen om.
Hier kun je wel met recht van vakwerk spreken!

Een heel ander verhaal dus, en een heel andere p.r. Ik heb steeds gezegd dat niet ik de p.r. bepaal, maar dat de de gang van zaken zelf de p.r. bepaalt.
Ik hoop dat de rest van de werkzaamheden ook goed verloopt en heb daar hier wel vertrouwen in.

Een punt van zorg is dan nog wel dat malle plan wat rondspookt om alle majestueuze beuken vlak achter de Slotplaats weg te zagen om op de aldus vrijgekomen plek een sterrebosje aan te leggen. Dit plan is misschien niet eens afkomstig van Natuurmonumenten zelf en de beslissing hierover wordt pas over een paar jaar genomen, dit is dan misschien een zorg voor later. Laten we hopen dat het bij spookbeelden blijft.

Dat de bossen in onze omgeving er eerst rampzalig uitzien is helaas nu eenmaal onvermijdelijk met de tegenwoordige grootschalige wijze van werken. En er staat nog een enorme kap van Staatsbosbeheer voor de deur! Het kost jaren voor het er weer wat aangenamer uit zal zien. Gelukkig dat de natuur zelf dit nog steeds zo grandioos weet op te lossen.

Een paar van de, hier ook nog ontbleste, dikke dode Eiken welke zijn weggezaagd.

Wanneer deze ontbleste boom zou omvallen kan hij nooit op het pad terechtkomen maar wellicht heeft de Bosgroep een eigen opvatting over de zwaartekracht.

Een levende boom, nooit geblest, wel uit voorzorg tijdens de inventarisatie blauw gemarkeerd ten teken dat hij gespaard moet blijven in verband met een nestholte.

Toch omgezaagd en meegenomen.

Een vleermuizenkenner kan alleen al aan deze foto zien dat hier vermoedelijk vleermuizen hun verblijfplaats hebben, verder zijn er nog andere methoden om dit vast te stellen. Tijdens de inventarisatie nadrukkelijk ontblest met een groot aangegeven ster wat aangeeft : vooral laten staan omdat er in dit geval hoogst waarschijnlijk vleermuizen in huizen.

Toch omgeramd.

Archief »